یدار یا فروشنده برای تنظیم یک قرارداد قولنامه ای مطمئن باید توصیه های متفاوتی را رعایت کنند.


اگر یدار هستید

1- قبل از هر چیز باید ببینید که مشاور املاکی که در آن اقدام به نوشتن قولنامه می کنید، از اتحادیه مجوز دارد یا نه. به علاوه حق بنگاه دار در قولنامه ذکر شود. همچنین از اسنادی که نزد مشاور املاک به امانت گذاشته می شود، در قرارداد نام برده شود. 
2- سند ملک را شخصا ملاحظه کنید تا اطمینان حاصل کنید که ملک در وثیقه نباشد. همچنین اگر می خواهید خی ان از بابت اینکه فروشنده آن ملک را فقط به شما فروخته راحت شود، می توانید از طریق کد رهگیری، پیگیری کنید که قبلا به فرد دیگر فروخته نشده باشد. علاوه بر این مشخصات مالی را که قصد ید آن را دارید با آن چه در سند ذکر شده تطبیق دهید. اگر معامله بر سر ید خانه است، دقت کنید که ملحقات و مشاعات ملک مانند آب و برق و پارکینگ و انباری و... در سند قید شده باشد.
3- اگر ی که قولنامه را امضا می کند، و مالک است، مطمئن شوید که نمایندگی او قانونی است و حق امضا در این مورد خاص را دارد.
4- مالی که قصد ید آن را دارید اگر از طریق ارث به فروشنده رسیده، حتما گواهی انحصار وراثت و تسویه حساب مالیات بر ارث را مشاهده کنید.
5- اطمینان پیدا کنید که فروشنده ممنوع المعامله نیست، در غیر این صورت قادر به انتقال سند رسمی به شما نخواهد بود.
6- تا زمانی که مال را دریافت نکرده اید یا سند به نام شما نخورده است، از پرداخت کل مبلغ خودداری کنید.
7- اگر قصد ید ملکی را دارید که در حال حاضر مستاجر دارد، با فروشنده بر سر زمان و نحوه تخلیه ملک توافق کنید.
8- اگر مال، چند نفر مالک داشته باشد، همه آن ها باید زیر قولنامه را امضا کنند، مگر اینکه یک نفر از طرف همه آن ها وک داشته باشد.
9- نکته ای که باید به آن توجه کنید این است که در قولنامه ذکر کنید که اگر درباره مالی که به شما فروخته شده، فرد دیگری ادعای مالکیت کرد، مسوولیت جبران خسارت به عهده کیست.
10- نکته مهم دیگر این است که علاوه بر امضای فروشنده و یدار و مهر بنگاه دار، دو نفر شاهد معتمد دو طرف، زیر قولنامه را امضا کنند تا از مشکلات احتمالی آینده پیشگیری شود. فراموش نکنید در قولنامه تاریخ و محل دفتر خانه ای را که باید فروشنده در آن سند ملک را به نام شما بزند حتما قید کنید.
11-هم چنین «اسقاط کافه خیارات» در قولنامه را فراموش نکنید؛ این بدان معنی است که راه برای هرگونه برهم زدن معامله توسط فروشنده بسته می شود.
12- امروزه نسخه های چاپی قولنامه وجود دارد. از نوشتن و امضا قولنامه های دستی خودداری کنید. قولنامه باید در سه نسخه تنظیم شود. یک نسخه دست یدار، یک نسخه برای فروشنده و یک نسخه نزد بنگاه دار می ماند.

اگر فروشنده هستید

اگر شما فروشنده هستید، قبل از اینکه به دردسر بیفتید از توان مالی یدار برای پرداخت مبلغ معامله اطمینان حاصل کنید. هم چنین در صورتی که قرار است مبلغ معامله از طریق چک پرداخت شود، اگر چک یدار برگشت بخورد، شما فقط می توانید تقاضای قیمت چک را ید و اختیاری درباره برهم زدن معامله ندارید. فقط یک راه وجود دارد و آن این است که شرط برهم زدن معامله را در صورت برگشت خوردن چک، در قولنامه بگنجانید.
علاوه بر این می توانید در قولنامه تصریح کنید که اگر در روزی که برای مراجعه به دفتر اسناد رسمی و تنظیم سند مشخص شده، یدار حضور پیدا نکرد یا پول مورد نیاز را به همراه نداشت، معامله «منفسخ» شود. یعنی به خودی خود منتفی شود. حتی می توانید پا را از این هم فراتر بگذارید و قید کنید که اگر این اتفاق افتاد این مال را بدون نیاز به مراجعه به دادگاه به هر دیگری که بخواهید می فروشید.

محکم کاری قولنامه

اگر هر یک از دو طرف معامله به قول و قرارهای موجود در قولنامه عمل نکند، طرف دیگر می تواند تقاضای «وجه زام» کند. وجه زام نوعی جریمه برای ی است که تعهد خود را انجام نداده و میزان آن در قولنامه قید می شود و می تواند به سه صورت باشد: هر یک از طرفین اگر تعهد خود را انجام ندهد، طرف دیگر وجه زام را دریافت کند و معامله به هم می خورد. ح دوم این است که علاوه بر اینکه مبلغ تعیین می شود، ی که تعهد خود را انجام نداده باید جریمه را بدهد، اما معامله به قوت خود باقی است و تعهد عقب افتاده را باید انجام دهد.
یا اینکه توافق می کنند در روز مشخصی در دفترخانه حضور پیدا کنند، اگر هر کدام از دو طرف نیامدند، به ازای هر روز تاخیر، مبلغی به عنوان خسارت تعیین می شود. 
نکته مهم این است که ی که تقاضای وجه زام می کند، باید خود به درستی تعهداتش را انجام داده باشد.

اگر فروشنده از آمدن به دفتر اسناد رسمی خودداری کرد

اگر در روز مقرر به دفتر خانه رفتید و از فروشنده خبری نبود، یک گواهی عدم حضور فروشنده از سردفتر بگیرید و به دادگاه مراجعه کنید. با تقدیم دادخواست به همراه گواهی، ا ام فروشنده به حضور در دفتر اسناد رسمی و انتقال سند به نام خودتان را از دادگاه بخواهید. اگر باز هم فروشنده امتناع کرد، اجرای احکام به جای وی سند را امضا خواهد کرد.

قولنامه، حامی حقوق شما

همان طور که گفته شد، قولنامه یک سند عادی است. اما اگر درست و با توجه به نکات گفته شده تنظیم شود، به استناد آن می توانید به دادگاه مراجعه و حقوق مندرج در قولنامه را پیگیری کنید. با توجه به مفاد قولنامه، یدار می تواند فروشنده را مجبور به تنظیم سند رسمی کند. فروشنده هم می تواند مبلغ پرداخت نشده معامله را از یدار بگیرد.